Do góry
leki indukujace niedoczynnosc tarczycy

Leki indukujące niedoczynność tarczycy

Choroby gruczołu tarczowego swoje podłoże mają nie tylko w zaburzeniach regulacji immunologicznej, czy podatności genetycznej. Również niektóre pierwiastki i związki chemiczne mogą zmieniać pracę narządu lub wpływać na metabolizm obwodowy wydzielanych przez niego hormonów, a także indukować procesy autoimmunologiczne. W poniższym artykule przyjrzymy się kilku z nich.

Lit

Pierwiastek należący do metali lekkich o właściwościach silnie alkalicznych. Jego sole (cytrynian i węglan) wykorzystywane są szczególnie często w leczeniu zaburzeń psychiatrycznych, takich jak Afektywna Choroba Dwubiegunowa i depresja. Warto również zwrócić uwagę na zawartość litu w wodzie pitnej.

lit a tarczyca

Lit może indukować niedoczynność i nadczynność tarczycy, jednak zdecydowanie częstszym powikłaniem jest pierwszy stan. Wynika on z blokowania syntezy i wydzielania hormonów tarczycy (a także następczego niszczenia jej miąższu), przez co nie mogą one efektywnie oddziaływać na tkanki. Taki stan klinicznie skutkuje podniesieniem poziomu TSH, co jest widoczne w badaniach laboratoryjnych. Stan chorego na AChD może mylnie sugerować okres depresyjny.

Amiodaron

Lek uwielbiany przez kardiologów, lecz znienawidzony przez endokrynologów. Stosowany głównie w terapii zaburzeń rytmu serca. Wiele tłumaczy spojrzenie na jego strukturę chemiczną, bowiem w swojej cząsteczce zawiera dwa atomy jodu, przez co jest bardzo chętnie wychwytywany przez komórki tarczycy. Ponadto jest podobny do T3, produkowanego przez gruczoł tarczowy, przez co może zaburzać jego metabolizm.

amiodaron

Zauważono, iż jego przewlekłe przyjmowanie może indukować zarówno nadczynność, jak i niedoczynność tarczycy. Działanie leku jest wielokierunkowe, ale dysfunkcje narządu prowadzące do jego niedomogi są powodowane przez:

  • bezpośrednie działanie jodu – efekt Wolffa-Chaikoffa – hamowanie syntezy hormonów „z przeładowania” pierwiastkiem;
  • hamowanie konwersji T4 do T3 poprzez zablokowanie obwodowych dejodynaz;
  • wywołanie procesów cytotoksycznych i immunologicznych.

IPP

Inhibitory Pompy Protonowej są obecnie lekami I rzutu w leczeniu popularnej zgagi. Nie mają one bezpośrednio szkodliwego wpływu na komórki tarczycy, przysadki i nie oddziałują na metabolizm hormonów tarczycy, jednak mogą nieść pewne konsekwencje u osób, które już chorują na niedoczynność gruczołu tarczowego.

inhibitory pompy protonowej tarczyca

Co prawda, nie ma jednoznacznych przesłanek, ale mówi się o tym, że ich jednoczesne przyjmowanie wraz z hormonami tarczycy (lewotyroksyną) może zaburzać wchłanianie preparatów hormonalnych. Dzieje się tak ze względu na konieczność ich jednoczasowego przyjmowania – najlepiej na czczo, przed jakimkolwiek posiłkiem.

Leki immunomodulujące

Grupa tych leków obejmuje kilka substancji, używanych w leczeniu m.in. nowotworów, chorób autoimmunologicznych, czy wirusowych zapaleń wątroby. Do najpopularniejszych zalicza się: interferon alfa, interleukinę 2, inhibitory kinazy tyrozynowej, czy przeciwciała monoklonalne.

Ich mechanizm działania obejmuje również produkcję przeciwciał skierowanych przeciwko komórkom lub receptorom. Końcowo doprowadza to do zniszczenia miąższu, bądź zablokowania przekaźnictwa, a tym samym wydzielania hormonów tarczycy, dając objawy niedoczynności gruczołu.

Inne substancje

W momencie zaobserwowania u siebie objawów niedoczynności tarczycy, bez łatwo uchwytnej przyczyny, warto zastanowić się nad przyjmowaniem innych preparatów hormonalnych lub nieprawidłowościach w diecie. Istnieją doniesienia o możliwości występowania niedoczynności tarczycy podczas terapii doustnymi środkami antykoncepcyjnymi, są to jednak przypadki rzadkie. Podobnie ma się sprawa nadmiaru fluorków w diecie, które znaleźć można w niektórych preparatach farmaceutycznych, wodzie pitnej, czy pastach do zębów.

Przy pojawieniu się niepokojących objawów, oprócz weryfikacji stylu życia (diety, aktywności fizycznej i higieny odpoczynku), warto zrobić także przegląd swojej apteczki w poszukiwaniu leków, które mogłyby ewentualnie zaburzyć pracę tarczycy lub wchodzić w interakcję z hormonami. Nie należy jednak modyfikować żadnej terapii na własną rękę, a po pomoc udać się do specjalisty, który właściwie dobierze preparaty, niwelujące objawy. Przeprowadzenie tego przez niedoświadczoną osobę może skutkować jeszcze większym nasileniem symptomów, bądź totalną dekompensacją organizmu.

Brak komentarzy

Dodaj swój komentarz