Do góry
Schorzenia tarczycy: Niedoczynność – WNT – Leczenie niedoczynności tarczycy
fade
3704
post-template-default,single,single-post,postid-3704,single-format-standard,eltd-core-1.1.2,flow-ver-1.5,,eltd-smooth-page-transitions,ajax,eltd-grid-1300,eltd-blog-installed,page-template-blog-standard,eltd-header-vertical,eltd-sticky-header-on-scroll-up,eltd-default-mobile-header,eltd-sticky-up-mobile-header,eltd-dropdown-default,wpb-js-composer js-comp-ver-5.6,vc_responsive

Schorzenia tarczycy: Niedoczynność

Co to jest niedoczynność tarczycy?

Prawidłowy stan gruczołu tarczowego zwany jest eutyreozą. Trudno opisać go prostymi słowami, gdyż charakteryzuje się tym, iż człowiek nie odczuwa żadnych zaburzeń, mogących wskazywać na jakiekolwiek dolegliwości tego narządu. Idąc dalej, jakie objawy mogą sugerować występowanie zaburzeń? Co powinno zaniepokoić i dać do myślenia? Poniżej analizie poddany zostanie ogólny problem, jakim jest niedoczynność tarczycy.

Słowo „niedoczynność”, bez względu na omawianą strukturę, sugeruje  jej niedomogę, bądź upośledzenie funkcji. Jest to jak najbardziej przypuszczenie właściwe, gdyż z pewnych konkretnych przyczyn, dochodzi do dysfunkcji narządu – zbyt małej produkcji hormonów T3 i T4 w stosunku do potrzeb organizmu. Schorzenie to, co prawda nie jest bardzo popularne, lecz nie należy go bagatelizować, gdyż statystyki podają, iż dotyka 1-6% populacji do 60. roku życia, głównie zaś kobiet, co może być związane z ich ogólną podatnością na występowanie chorób autoimmunologicznych.

Z czego może wynikać stan niedoczynności?

Warto więc skupić się na źródle problemu. Czym tak naprawdę może być spowodowana hipotyreoza? W ujęciu klinicznym wyróżnia się jej trzy typy w zależności od etiologii, bowiem może ona dotyczyć samego gruczołu (niedoczynność pierwszorzędowa, najczęściej spowodowana procesami zapalnymi, radioterapią, lekami lub zabiegiem), przysadki mózgowej (drugorzędowa, występuje bardzo rzadko) i podwzgórza (trzeciorzędowa, związana z urazami głowy lub guzami w obrębie czaszki).

Niestety najczęstszą przyczyną niedoczynności tarczycy jest autoimmunologiczne zapalenie typu Hashimoto. Do nieco rzadszych, lecz równie częstych zalicza się usunięcie gruczołu (lub jego części), a także niedobór jodu. W pierwszych dwóch przypadkach, problem polega na zmniejszeniu masy gruczołu (chirurgicznie lub poprzez samodestrukcję) , a tym samym ilości funkcjonalnych komórek, produkujących czynne substancje hormonalne. W ostatnim zaś, brak jednego z „surowców”, z których możliwa jest synteza T3 i T4.

Jakie objawy mogą towarzyszyć?

Biorąc pod uwagę, iż choroba częściej dotyka płeć piękną, najbardziej charakterystyczne symptomy mogą okazać się szczególnie przykre. Z racji tego, iż hormony tarczycy wpływają głównie na przemiany energetyczne organizmu, ich niedobór skutkuje przede wszystkim wzrostem masy ciała, a także dotkliwym odczuwaniem zimna. Skóra staje się szorstka, włosy słabe, kruche i łamliwe, a w tkance podskórnej pojawiają się obrzęki. Wszystko to za sprawą problemów z krążeniem krwi, a także gromadzeniem związków zatrzymujących wodę. Mogą być to pierwsze znaki, które pokierują chorą kobietę do specjalisty, gdyż istotnie wpływają na estetykę ciała.

Niepokojące również wydadzą się zaburzenia miesiączkowania, które mogą wystąpić ze względu na to, iż zaburzenia w obrębie układu endokrynnego, ściśle dezintegrują całościową gospodarkę hormonalną.

Ponadto, zahamowaniu może ulec napęd ruchowy, a więc pojawia się ospałość, brak chęci do działania, czy stany depresyjne – ma to związek z obniżoną pobudliwością komórek nerwowych.

Często w badaniu fizykalnym uchwytna jest bradykardia, a więc spadek częstości akcji serca. Mniej typowe są przewlekłe zaparcia, obniżenie tonu głosu, czy symptomy sugerujące niedokrwistość.

Brak typowych objawów nie jest jednak gwarancją eutyrozy. W klinice wyodrębniono tzw. subkliniczną niedoczynność tarczycy. Charakteryzuje się ona „jedynie” stanem obniżonego nastroju, rozpoznanie sugerują natomiast wyniki badań dodatkowych, w których stwierdza się zaburzenia lipidowe (wzrost cholesterolu całkowitego i frakcji LDL), a także podniesiony poziom tyreotropiny (TSH).

Jak rozpoznać zaburzenia funkcji tarczycy?

Najlepszym badaniem przesiewowym jest laboratoryjna kontrola TSH. Jest to hormon, wydzielany przez przysadkę mózgową, pobudzający do pracy gruczoł tarczowy. W stanie eutyrozy, wydzielane T3 i T4, hamują pracę przysadki, stąd stężenie tyreotropiny znajduje się w normie. Gdy gruczoł jest niewydolny i ilość T3 i T4 spada, a niehamowana przysadka wydziela większe porcje TSH.

Dalsze kroki podejmowane są przez specjalistę i mogą obejmować laboratoryjną kontrolę przeciwciał anty-TPO, anty-TG, badania obrazowe USG, czy biopsję cienkoigłową w celu postawienia właściwego rozpoznania.

Jak poprawić jakość życia osoby dotkniętej niedoczynnością?

Tak naprawdę jedynym skutecznym sposobem jest wizyta u specjalisty. Najczęściej konieczna jest terapia hormonalna, bądź usunięcie czynnika, który może wywoływać zjawisko niedoczynności.

Warto jednak nieco wpłynąć na dotychczasowy styl życia i potraktować problem, jako szansę na zmianę nawyków żywieniowych. Zauważono, iż pozytywny efekt może przynieść wprowadzenie do diety kilku mikroelementów. Jednym z nich jest selen, składnik enzymów, konwertujących w tkankach docelowych T4, do formy bardziej aktywnej, którą jest T3. Pomocna okazała się także witamina D3, szczególnie pośród, cierpiących na niedoczynność o podłożu autoimmunologicznym, gdyż upatruje się jej rolę immunoregulującą. Również żelazo, jako składnik aparatu enzymatycznego tarczycy może okazywać się kluczowym składnikiem jadłospisu.

Co ciekawe, nie należy przesadzać ze spożyciem jodu, którego nadmiar może doprowadzić do odwrotnego skutku. W nauce nazwane zostało to efektem Wolffa-Chaikoffa i polega na tym, iż w pewnym momencie podaż tego mikroelementu osiąga swoje maksimum, co prowadzi do zahamowania produkcji hormonów w gruczole tarczowym. Pomocne również może okazać się ograniczenie spożycia glutenu i kazeiny – szczególnie wśród chorych na zapalenie Hashimoto.

Brak komentarzy

Dodaj swój komentarz